Van de ontdekking van het ozongat tot het Montrealprotocol.

 

 

 

De ontdekking van het ozongat boven Antarctica

De ozonlaag beschermt mens en milieu tegen schadelijke ultraviolette straling van de zon. Stoffen die ozon afbreken (OZV) worden genoemd, zijn in het verleden ongecontroleerd in de atmosfeer terechtgekomen en beschadigen de stratosferische ozonlaag. In mei 1985 beschreven wetenschappers Joe Farman, Brian Gardiner en Jonathan Shanklin van de British Antarctic Survey (BAS) in het tijdschrift Nature hun waarneming van een aanzienlijk ozonverlies boven Antarctica. De ontdekking van het Antarctische ozongat door BAS was een vroege waarschuwing voor de potentieel gevaarlijke verdunning van de ozonlaag wereldwijd.

De Conventie van Wenen, een voorloper van het Protocol van Montreal

Naarmate de technologie zich ontwikkelde, wezen wetenschappelijke studies op het opkomende probleem van de aantasting van de ozonlaag en de gevolgen daarvan. Jarenlang werd er aangedrongen op actie. In 1985 werd als reactie hierop het Verdrag van Wenen ter bescherming van de ozonlaag opgesteld. Het Verdrag van Wenen was het eerste verdrag in zijn soort dat door alle deelnemende landen werd ondertekend, trad in werking in 1988 en werd in 2009 universeel geratificeerd.
Het verdrag had tot doel de samenwerking tussen landen te bevorderen door informatie uit te wisselen over de effecten van menselijke activiteiten op de ozonlaag. Omdat het verdrag echter niet juridisch bindend is, verplicht het Verdrag van Wenen landen niet tot het nemen van beheersmaatregelen ter bescherming van de ozonlaag. Het Protocol van Montreal werd in 1987 aangenomen om dit probleem aan te pakken.

Wat is het Protocol van Montreal?

Het Montrealprotocol werd in 1987 ondertekend en trad in 1989 in werking. Aanvankelijk ondertekend door 46 landen, telt het verdrag nu bijna 200 ondertekenaars. Het Montrealprotocol inzake ozonafbrekende stoffen is een wereldwijde overeenkomst ter bescherming van de ozonlaag van de aarde door de chemische stoffen die deze aantasten geleidelijk af te schaffen. Het Montrealprotocol is een universeel verdrag dat de productie en het verbruik reguleert van bijna 100 door de mens gemaakte chemicaliën, ook wel ozonafbrekende stoffen genoemd.

Wat houdt het Protocol van Montreal in?

Het Montrealprotocol bouwt de consumptie en productie van de verschillende ozonafbrekende stoffen (ODS) stapsgewijs af, met verschillende tijdschema's voor ontwikkelde en ontwikkelingslanden (de zogenaamde "Artikel 5-landen"). Volgens dit verdrag hebben alle partijen specifieke verantwoordelijkheden met betrekking tot de uitfasering van de verschillende groepen ODS, de controle op de handel in ODS, de jaarlijkse rapportage van gegevens, nationale vergunningssystemen voor de controle op de import en export van ODS, en andere zaken. Ontwikkelingslanden en ontwikkelde landen hebben gelijke, maar gedifferentieerde verantwoordelijkheden, maar het belangrijkste is dat beide groepen landen bindende, tijdsgebonden en meetbare verplichtingen hebben.

Stoffen die onder het Montrealprotocol vallen.

Bijlagen A (CFK's, halonen)
Bijlagen B (andere volledig gehalogeneerde CFK's, tetrachloorkoolstof, methylchloroform)
Bijlagen C (HCFC's)
Bijlagen E (methylbromide)
Bijlagen F (HFC's)

Het Montrealprotocol wordt ondersteund door het Ozonsecretariaat van het VN-milieuprogramma.

Het verdrag evolueert in de loop der tijd in het licht van nieuwe wetenschappelijke, technische en economische ontwikkelingen en wordt voortdurend gewijzigd en aangepast. De Vergadering van de Partijen is het bestuursorgaan van het verdrag, met technische ondersteuning van een Open-ended Working Group. Beide organen komen jaarlijks bijeen. De Partijen worden bijgestaan ​​door het Ozonsecretariaat, dat gevestigd is op het hoofdkantoor van het VN-milieuprogramma in Nairobi, Kenia.